گروههای عضلانی بدن را کوتاه منقبض و سپس رها کنید تا تفاوت «تنش» و «آرامش» را حس کنید؛ تمرین گامبهگام با تایمر و دستور هر مرحله.
آرامسازی عضلانی پیشرونده یا Progressive Muscle Relaxation (PMR) روشی برای افزایش آگاهی فرد از تنش عضلانی و تمرین رهاسازی تدریجی عضلات است.
در این روش، فرد گروههای مختلف عضلانی بدن را برای مدت کوتاهی بهصورت کنترلشده منقبض و سپس آنها را رها میکند. توجه به تفاوت میان حالت «تنش» و «آرامش» میتواند به فرد کمک کند نشانههای تنش عضلانی را بهتر تشخیص دهد.
در این نسخه، دستها، بازوها، شانهها، صورت، قفسه سینه، شکم، پاها و در پایان تمام بدن تمرین داده میشوند.
قبل از شروع، در وضعیت نسبتاً راحتی بنشینید یا دراز بکشید و توجه خود را به بدن معطوف کنید. بهتر است محیط تا حد امکان آرام باشد.
در این نسخه، تمرین بهصورت خودکار از یک گروه عضلانی به گروه بعدی منتقل میشود. کافی است دستور نمایشدادهشده روی صفحه را دنبال کنید.
هدف اصلی PMR ایجاد فرصتی برای توجه آگاهانه به وضعیت عضلات و تمرین رهاسازی آنهاست. تمرین منظم آرامسازی میتواند برای بعضی افراد به ایجاد احساس آرامش و کاهش تجربه ذهنی تنش کمک کند.
از کاربردهای شناختهشده تمرینهای آرامسازی میتوان به استفاده از آنها بهعنوان بخشی از برنامه مدیریت استرس و ایجاد یک روتین آرامسازی اشاره کرد.
برخی افراد ممکن است هنگام اضطراب یا فشار روانی، بدون اینکه متوجه باشند عضلاتی مانند شانهها، فک یا دستها را منقبض نگه دارند. PMR میتواند به افزایش توجه به این الگوهای بدنی کمک کند.
اگر میخواهید تمرینهای دیگری برای آرامسازی، تمرکز و خودمراقبتی انجام دهید، میتوانید از ابزارهای زیر استفاده کنید:
برای مطالعه مطالب آموزشی روانشناسی، استرس، اضطراب، آرامسازی و موضوعات مرتبط، میتوانید به مجله روانشناسی کاشان روان مراجعه کنید.
PMR یا آرامسازی عضلانی پیشرونده روشی است که در آن گروههای مختلف عضلات بدن را برای چند ثانیه منقبض و سپس بهتدریج رها میکنید. مقایسه حس تنش و آرامش به شما کمک میکند تنش عضلانی را بهتر تشخیص دهید و رهاسازی آن را تمرین کنید.
در وضعیت راحت بنشینید یا دراز بکشید. هر گروه عضلانی را حدود ۵ ثانیه آرام منقبض کنید و بعد حدود ۱۰ ثانیه کاملاً شل کنید. این ابزار بهصورت خودکار از دستها و بازوها تا صورت، شانهها، شکم و پاها پیش میرود.
بسیاری از افراد از تمرینهای آرامسازی پیش از خواب برای کاهش تنش بدن استفاده میکنند. اگر مشکل خواب شما طولانیمدت است، علاوه بر تمرینهای آرامسازی بهتر است با پزشک یا متخصص خواب هم مشورت کنید.
PMR روی انقباض و رهاسازی عضلات تمرکز دارد، در حالی که تنفس شکمی روی الگوی دم و بازدم. هر دو تمرین آرامسازی هستند و میتوانید آنها را جدا یا پشت سر هم انجام دهید.
عضله را فقط در حد ملایم منقبض کنید و هرگز تا مرز درد فشار ندهید. اگر ناحیهای آسیب یا درد دارد، آن بخش را کمفشارتر انجام دهید یا رد کنید و در صورت نیاز با پزشک مشورت کنید.
تمرین منظم، مثلاً چند بار در هفته یا هر روز، معمولاً مؤثرتر از تمرین پراکنده است. در ابتدا ممکن است حس آرامش کامل را تجربه نکنید؛ با تکرار، تشخیص تنش و رهاسازی آسانتر میشود.
این ابزار برای تمرین، آگاهی و خودمراقبتی است و جایگزین تشخیص، ارزیابی بالینی یا درمان متخصص سلامت روان و پزشک نیست.